"අපගේ දැක්ම"
"මහජන තෘප්තිය උපරිමවන අයුරින් ඵලදායී රාජ්ය සේවාවක් සපයන ශ්රී ලංකාවේ විශිෂ්ඨතම ප්රාදේශීය ලේකම් කාර්යාලය බවට පත්වීම "
"අපගේ මෙහෙවර"
" ප්රශස්ත ලෙස සම්පත් සම්බන්ධීකරණය හා භවෙිතයත් රාජ්ය ප්රතිපත්තිවලට අනුකූලව කාර්යකෂමව හා සඵලදායී රාජ්ය සේවාවක් සැපයීමත් පුළුල් ජනතා සහභාගීත්වයෙන් යුත් තිරසාර හා සැලසුම් සහගත සංවර්ධන ව්යාපෘති ක්රියාත්මක කිරීමත් හරහා පුදේශයේ ජන දිවිය නංවාලීම"
රත්නපුර නාමයේ ප්රභවය පිළිබඳව පවතින මත කිහිපයකි. මෙම කලාපයේ සුලභව පවතින කිතුල් ගසේ පැණිවලින් නිපදවන සම්ප්රදායික නිෂ්පාදනයක් වන හකුරුවලට පෘතුග්රීසි වචනය වන රාපඩුර යන වදනින් නූතන නම බිඳී එන්නට ඇති බව එක් මතයකි. වඩාත් පිළිගත් මතය වන්නේ මැණික් යන්නට සමාන පදයක් වන රත්න සහ නගරය යන්නට සමානාර්ථ දෙන පුර යන වදන් එක් වී රත්නපුර නාමය ගොඩනැඟී ඇති බවයි. රත්නපුර, සබරගමු පළාතේ රත්නපුර දිස්ත්රික්කයේ පිහිටා ඇත. එය කොළඹ නගරයේ සිට කි.මී. 101 ක් පමණ ඊසාන දිගින් පිහිටා ඇත. රත්නපුර දිස්ත්රික්කයේ ප්රධාන නගරය වන රත්නපුර නගරය අයත් වන්නේ රත්නපුර ප්රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාසයටයි.
දීර්ඝ කාලයක සිට ස්ථාපිතව ඇති මැණික් පතල් කැණීම් සහ මැණික් කර්මාන්තය සඳහා රත්නපුර ප්රධානතම මධ්යස්ථානයකි. මැණික් කර්මාන්තය හැරුණුවිට කොට්ඨාසය තුළ වී සහ පළතුරු වගාවන් ද දැකිය හැකිය. විශාල තේ සහ රබර් වගාවන් ද පවතී. සංචාරක කර්මාන්තය ද දිස්ත්රික්කය පුරා ව්යාප්ත වූවකි. ශ්රී පාදස්ථානය, සබරගමු මහ සමන් දේවාලය, ඇහැලේපොළ වලව්ව, කටුගස් ඇල්ල විශේෂ සංචාරක ආකර්ෂණ අතර වේ. 2012 ජන හා නිවාස සංගණනය අනුව කොට්ඨාසයේ ජනගහනය 105561ක් වන අතර, සිංහල, හින්දු, ක්රිස්තියානි සහ මුස්ලිම් ජනතාව මෙයට අයත් වේ. සබරගමුව පළාතේ විශාලතම මහ රෝහල වන රත්නපුර මහ රෝහල ස්ථාපිත ව ඇත්තේ ද රත්නපුර ප්රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාසය තුළ ය.
රත්නපුර නගරය තුළ බොහෝ දෙනෙක් මැණික් කර්මාන්තය මත යැපෙන්නෝ වෙති. මැණික් පතල් රත්නපුර ප්රදේශයේ සුලභ දසුනක් වේ. මහා පරිමාණ දේශීය හා විදේශීය ව්යාපාරිකයන්ගෙන් බොහෝ දෙනෙක් රත්නපුර කේන්ද්රකොට ගෙන ඇත. කෝපියන් දේශගුණ වර්ගීකරණය අනුව මෙම ප්රදේශයේ දේශගුණය ඝර්ම කලාපීය දේශගුණයකි. මෙය පිහිටා ඇත්තේ ශ්රී ලංකාවේ නිරිතදිග ප්රදේශයේ තෙත් කලාපයේ ය. මැයි සිට සැප්තැම්බර් දක්වා නිරිත දිග මෝසම් සුළං මඟින් වර්ෂාව රත්නපුර ප්රදේශයට ලැබේ. වාර්ෂික වර්ෂාපතනය මි.ලී. 4000-5000 ක් අතර වන අතර, උෂ්ණත්වය සෙ.අ. 24 සිට 35 දක්වා වෙනස් වේ. කළු ගඟෙහි පිටාර තැන්න මෙම ප්රදේශයට අයත්වන බැවින් මැයි මාසයේ සිට රත්නපුර නගරය ගංවතුර තර්ජනයට ලක්වන ස්වභාවයක් ද වෙයි.
රුවන්පුරයේ පූජනීය ස්ථාන රැසක් පිහිටා ඇත. ජනගහනයෙන් බහුතරය බෞද්ධයන් වන බැවින් වැඩි ප්රමාණයක් බෞද්ධ සිද්ධස්ථාන වන අතර, අනෙකුත් ආගමික සිද්ධස්ථාන ද පවතී.
ශ්රී පාදස්ථානය (සිංහල/ හින්දු)
මහා සමන් දේවාලය (බෞද්ධ)
ශාන්ත ලුක්ස් පල්ලිය (එංගලන්ත පල්ලිය)
ශිව දේවාලය (හින්දු)
ජුම්මා පල්ලිය (ඉස්ලාම්)
ප්රාදේශිය ලේකම්වරුන්ගේ ඉතිහාසය
| නම | සිට | දක්වා |
| ඒ.ඩී.දයාරත්න මයා | 1994.06.28 | 2006.02.03 |
| කේ.කරුණාතිලක මයා | 2006.02.06 | 2006.11.10 |
| එම්.එස්.වික්රමසුරිය මයා | 2006.11.13 | 2007.07.18 |
| ඒ.ඩී.දයාරත්න මයා (වැ.බ) | 2007.07.19 | 2007.08.15 |
| ජේ.එම්.දේවප්රිය විජයරාජ මයා | 2007.08.16 | 2010.06.18 |
| සී.එම්.කෝට්ටවත්ත මිය | 2010.06.21 | 2017.12.02 |
| අයි.ආර් එම්.පී.ඩී. ඉළුක්කුඹුර මිය (වැ.බ) | 2017.12.22 | 2018.08.25 |
| අයි.ආර්.එම්.පී.ඩී.ඉළුක්කුඹුර මිය | 2018.08.26 | මේ දක්වා |
